Session 24: Disinheriting parents, even after death
جلسه بیست و چهار : «عاق والدین» حتی پس از مرگ
Audio
Listen to this session at its source page.
Summary (English)
Summary
In this session, Hujjat al-Islam Aminikhah, just before Ramadan, opens with a remark on supporting others by giving them work and not only alms, and then follows the doctor's account to its turning point. A woman and an angel of beautiful light appear in the valley and order the doctor and the blue-eyed man back to the world, the doctor being given another chance because of a single kindness: forgiving a debt, at the end of a night of struggle, so that a bankrupt relative would not have to sell his house, an act he did in the name of his dead mother after she appeared to him in a dream. Aminikhah uses this to speak of the needs of the dead, of sending reward to them, and of how small acts can alter destiny. The woman turns out to be his mother, now young and beautiful, and he asks to see where she lives.
1. An aside on helping people
- Before the text, Aminikhah says that support for others should go beyond giving money to the poor. A young man at a red light offering to wash car windows would, he suggests, earn far more by begging, and people give to beggars but not to those who sell flowers. He says people should be encouraged to use their strength and earn bread by the arm, and that some scholars bought from their own neighbourhood shops so as not to disappoint the shopkeeper's hope.
2. The order to return
- Amid the troubles of the valley the doctor looked up and saw two beings coming quickly. One was luminous, a beautiful halo of every colour, which he at once recognised as an angel. The other had the form of a woman, about thirty, very beautiful, graceful and gentle, dressed in white with a white scarf, both edged in purple. They landed about two metres from him. He was more taken with the halo than with her.
- The woman told the agents behind him: "This person must return to the earth", and the agents behind the blue-eyed man: "and this one too." All four agents said "the command will be carried out." (He explains that each of the four was really two beings.) The halo then said that the blue-eyed man would return sooner, and the agents took him away. The halo told the doctor that God had given him another chance, and added that he hoped he would value this favour and cleanse himself of sin.
- The doctor said he was thankful but knew he had not been a good servant and did not know why he had been shown this mercy. The halo told him the reason, which Aminikhah says is the start of his transformation. Aminikhah compares it to Ramadan films: gloomy for the first two decades, better by the nights of power, with weddings at the end of the month.
3. The reason: a kindness to a relative
- The doctor's parents had lived in a provincial town before marriage, where his mother had inherited several plots of land. After her death at about forty, a good plot passed to him. He had an economy car and wanted a better one, a Mazda, so he sold the land.
- The day after receiving the money he met an elderly relative, an honest merchant of modest means, visiting Tehran from his home town, who spoke of a large deal that he said would bring him a big profit. Persuaded by his confidence, the doctor asked to join. The relative agreed to take his savings as a loan and share the profit, but if there was no profit the doctor would get back only the principal. (Aminikhah explains this is to avoid interest: a partnership shares both profit and loss; one that guarantees profit without loss is usury.) The doctor asked how long he would wait; "six months at most", he was told. He gave all his money and received a signed cheque with no sum, dated six months later.
- After six months he got no profit. The merchant went bankrupt and gave all his possessions to creditors except the house his family lived in. One night he phoned the doctor and said not to worry, he would soon repay; he had found a buyer for his house who would pay in cash, an unscrupulous opportunist who meant to buy it at half its value because the seller badly needed the money.
- The doctor said nothing on the phone, neither encouraging nor discouraging, and afterwards was lost in thought: what kind of man would make a man homeless so he could ride a Mazda? He could manage without it. His principles, he says, forbade him: religious authorities say a debtor must not be evicted from his home, and the house, carpet and clothes are among the necessities left to a bankrupt. He had spent years telling students about nobility and religious ethics; now it was a practical test, and he told himself that religious ethics are not an ornament of lecture rooms but are for acting on.
- That night he lay awake until two or half-past two. In a dream his mother appeared dishevelled, very thin and pale. When he asked what was wrong she said the dead always need the charity of the living, and that parents are "cut off" (ʿāqq) if their child sends them no gifts after death.
4. Aminikhah on the dead and their needs
- He says many people are prayed for during their parents' lives, and after death what the parents expect of care is fifty thousand times greater. Many are cut off after their parents' death; he says there are strange stories of this. Reward sent to the dead is not divided but "photocopied": a loaf sent for a hundred people becomes a hundred loaves, and he compares it to opening a window to let in air. Many dead have no heirs or one who does nothing, and general prayers such as "O God, forgive the believing men and women" reach many of them.
- With Ramadan ahead, he says that each verse recited in Ramadan equals a full recitation of the Qurʾān, and the great scholars advised going to the cemetery daily, at least reciting a part and dedicating the reward to the believing dead and others in difficulty.
5. The act of forgiveness
- Mother said "the dead need charity; if you send some, I shall be better" and vanished. The doctor woke at dawn, prayed, and wondered what good deed to do for her: a carpet for a mosque, sacrificial meat for the poor, money to the needy. He wanted something more valuable.
- At eight he phoned the bankrupt merchant, who was reading the Qurʾān, and said there was no need to sell, he forgave him the loan. The merchant refused: "you are kind to me, but the money is your right and I cannot eat your right". The doctor replied that it was not eating a right but giving up a right, and that he wanted the whole reward to go to his mother. At the end he asked the man to tell no one, so the deed would be pure, and says he tells the authors only because he promised them he would hide nothing important and because they promised not to reveal his name.
- Aminikhah says that after this the miserly and corrupt part of the doctor could no longer tempt him, and he felt the ease of having done one good deed in his life.
6. The woman is his mother
- One of the beings told him that to make amends he would be sent back, but first would be placed with the woman for a while. The doctor asked who she was; "look closely at her face, you will know her". He recognised something in her cheeks, smile and gaze, though she looked far more beautiful than before. She was his mother. She had died at forty, but there she looked about thirty, at the height of freshness.
- Aminikhah says that a person's face there is shaped by deeds, and the more numerous and sincere, the fresher and more beautiful. He says this is why the Imam of the Age, who has lived the longest and acted the most, has the most beautiful face among the Ahl al-Bayt in paradise, though he does not wish to compare them: ʿAlī and Fāṭima are beyond the reach of the other Ahl al-Bayt, and Imam Sajjād said that none of them reaches the deeds of ʿAlī. He cites, as he gives them, a narration that ʿAlī's sword stroke at the Battle of the Trench outweighs the worship of jinn and men, and that each breath ʿAlī drew sleeping in the Prophet's bed on the night of the migration could free a community.
- The dead we see in dreams show their deeds in their faces: a defect of the hand might come from a sin by the hand, a hungry look from something else. He says he will give a series on the forms of deeds.
- The doctor greeted his mother; she answered warmly. Asked if they embraced, the doctor said he felt as if he were in her embrace. She had been a literature teacher in a high school. She told him: "How well you did not let that man lose his house." He said her words in the dream had greatly affected him. She said: "You gave up the money; thank you for the good deed you did for me; here I have reached a higher station."
- Aminikhah notes that she was the only one of the three narrators' acquaintances to be in the barzakhi paradise. She also told him that if the merchant had sold his house, the doctor would have got his money and bought his car, but a month later he would have had an accident and severed his spinal cord. Aminikhah says that is how accounts work.
- He gives the story of a man who asked Imam al-Ṣādiq to learn the language of animals, heard a hen predict its own death, killed it, then did the same with a sheep and a cow, and was then told that if the animals stayed alive he himself would die the next week. He says God puts simple acts in our path with a huge network behind them. The doctor's mother also said "Fate was thus, but you changed your fate."
- She said she lives in the barzakhi paradise. The doctor asked to see her home; she looked questioningly at the halo, who said there was no problem, he could take her with him for a time but eventually she must be returned. Aminikhah says the account continues on Saturday.
7. Closing
- He ends with the supplication for the Imam of the Age, and "Āmīn".
Persian transcript
Automatic transcription from the source site; it may contain errors. Plain text.
Show the transcript (3,154 words)
**بسم الله الرحمن الرحیم.**
اول، یک نکته خارج از بحث (حمایتی) کنیم. حمایت، فقط این مواساتی که در صلوات شعبانیه میگوییم باید با بقیه داشته باشیم نیست. این فقط پول انفاق کردن به فقرا و اینها نیست. این نگاهمان یک کمی باید اصلاح بشود.
پشت چراغ قرمز ایستاده، یک جوان رعنایی میخواهد بیاید شیشه ماشین آدم را تمیز کند. انگار حس من این است، در مملکت ما اینجوری است که این اگر گدایی کند، بیشتر درآمد دارد. قبول دارید؟ قطعاً به نظر من اینجوری است که این اگر گدایی کند، ده برابر این کاری که دارد میکند، درآمد دارد. خیلی چیز عجیبی است واقعاً، خیلی چیز عجیب! ایستاده، دارد میگوید: «آقا! من نمیخواهم به من ترحم کنید؛ میخواهم کاری برایت بکنم و بعد پول بدهی.» اگر گل بفروشد، نمیخریم؛ گدایی کند، پول میدهیم. خیلی چیز بدی است. گل بردارد بیاورد... توانت چیست؟ توانت را بردار، استفاده کن. نان بازویت را بخور!
برخی علما مقید بودند، از محله خودشان خرید میکردند. مغازه را باز کرده، چشم امیدش به هممحلیها بوده. امیدش را ناامید نکن.
**ادامه کتاب:**
در آن اوضاع نابسامان، یک وقت نگاهی به بالا انداختم. دو موجود داشتند به من نزدیک میشدند، با سرعت زیاد. یکی از آن دو مخلوق، نورانی بود؛ در واقع هالهای زیبا و متشکل از انواع رنگها. دیگری هیئت بشری داشت؛ هیئت یک زن. عاقبت هر دو فرود آمدند و مقابلم توقف کردند.
«چقدر با شما فاصله داشتند؟»
تقریباً ۲ متر. من فوراً فهمیدم که موجود نورانی، یک فرشته است. زنی که کنارش قرار داشت، (سعی کنید خیلی در ذهنتان تصورش نکنید) بسیار خوشگل، خوشاندام و ملیح بود.
«چند ساله به نظر میرسید؟»
نهایتاً ۳۰ ساله. اندامش با لباس سفید پوشیده شده بود. شال زیبایی به همین رنگ به سر داشت. حاشیههای لباس و شالش ارغوانی بود. من در موقعیتی نبودم که ذهنم را خیلی به او مشغول کنم؛ بیشتر با نگاهم، هالهی زیبا را بررسی میکردم.
او به مأمورانی که پشت سرم قرار داشتند گفت: «این شخص باید به زمین برگردد.» و بلافاصله، خطاب به مأمورانی که پشت سر مرد چشمآبی بودند، گفت: «و این شخص (یعنی ما دو نفر، این آقا و آن مرد چشمآبی که بعداً هم با هم هستند) برگردند به دنیا.» و هر چهار مأمور همزمان گفتند: «فرمان اجرا خواهد شد.» (لازم به توضیح است که هر یک از این چهار مأمور، در واقع دو نفر بودند؛ یعنی هر فردی که میدیدیم، متشکل از دو مأمور بود.)
بعد، آن هالهی زیبا به مأموران مرد چشمآبی گفت: «اما این مرد زودتر برمیگردد.» به دنبال این دستور، مأموران مرد چشمآبی او را از آنجا دور کردند. وقتی او را بردند، هالهی زیبا به من [گفت]: «خداوند به شما فرصتی دیگر عطا کرده است.» از اینجا به بعد ماجرا دیگر «نایس» میشود، دیگر مثل فیلمهای ماه رمضان! دو دهه اول، همه غم و غصه؛ تا شبهای قدر خوب میشود؛ آخرش هم که شب عید فطر، همه عروسی میکنند و تمام میشود.
[هالهی زیبا ادامه داد:] «بهشت و کلی ماجرا... امیدوارم ارزش این لطف الهی را بدانید و خود را از گناه پاک کنید.»
گفتم: «از خدایم ممنونم. میدانم که من بنده خوبی برایش نبودم؛ اما نمیدانم چرا مرا مورد چنین لطفی قرار داده است.»
هالهی زیبا مرا از علتش مطلع کرد. این علتش هم قشنگ است؛ چرا این فرصت دوباره؟ علتش چه بود؟ اینجا یک ماجرایی دارد. کمی باحوصله باشید؛ چند خط بعد، اصل ماجرا خیلی جالب است و همین [ماجرا] مبدأ تحول برای او [نقلکننده] و اتفاقاتی است که پس از آن میافتد.
والدینم تا موقع ازدواجشان در شهرستان فلان زندگی میکردند. مادرم در آنجا چند قطعه زمین اجدادی داشت. بعد از مرگش (مادرش در جوانی، در ۴۰ سالگی از دنیا رفته بود)، قطعه زمین مرغوبی به من ارث رسید. آن موقع صاحب یک ماشین پراید بودم. دلم میخواست یک اتومبیل بهتر داشته باشم؛ یک مزدا. بنابراین تصمیم گرفتم که زمینم را بفروشم و فروختم.
فردای روزی که پول زمین را گرفتم، با یکی از اقوامم روبهرو شدم. از شهرستان به تهران آمده بود تا سری به دخترش بزند. او تاجری سالمند و امین بود، با وضع مالی متوسط. ما قدری با هم حرف زدیم. خیال داشت تا دو روز دیگر به زادگاه و خانهاش برگردد. ضمن صحبت گفت که در صدد انجام معامله بزرگی [بود]. معتقد بود که در این معامله سود کلانی نصیبش میشود.
اطمینان عمیقی که به حرفش داشت، مرا تحریک کرد؛ بدون تأمل از او خواستم که دست مرا هم بگیرد. درخواست مرا خیلی جدی گفت: «حرفی نیست؛ اگر اندوختهای دارید به من قرض بدهید. در این صورت، سود حاصله را با شما تقسیم خواهم کرد.» (فامیلشان پول میخواسته؛ و این [فرد] که ماشین بخرد، پول که دستش بوده، گفته: «باشه، پول دست تو باشد؛ تو کار کن، سودش را با هم شریک میشویم.») حالا ادامهاش...
پرسیدم: «چه مدت باید منتظر بمانم تا پولم را بگیرم؟»
جواب داد: «حداکثر شش [ماه].»
خوب، من میتوانستم خودم را قانع کنم که تا شش ماه دیگر هم مزدا سوار نشوم. فرداش، پس از مشورت با عدهای، تمام پولم را به او دادم. در ازایش به من چک داد؛ یک چک امضا شده بدون درج مبلغ، به تاریخ شش ماه بعد. چرا مبلغ رویش ننوشت؟ (معامله چقدر سود خواهد برد؟)
مبلغی که در آینده به من میداد، بر اساس سودی بود که به دست میآورد. ما در مقام دو مسلمان از ربا نفرت داشتیم. بنابراین، او قبل از گرفتن پول تأکید کرد که: «من این مبلغ را به عنوان قرض از شما میگیرم. به شما اطمینان میدهم در معاملهای که انجام میدهم، به هیچ وجه ضرر نمیکنم. نه تنها ضرر نمیکنم، بلکه سود زیادی عایدم میشود. نهایتاً، با کمال میل (نه از روی اجبار)، سود حاصله را با شما تقسیم خواهم کرد (که از ربا خارج میشود، اگر اینگونه باشد). اما چنانچه به فرض محال سودی به دست نیاورم، قطعاً سودی هم نصیب شما نخواهد شد. (اگر سود کردیم، هر دو با هم در آن مضاربه میشود. مضاربه هم نبود؛ [بلکه] قرض مضاربهای بود که میگفت: «این پول، پول از شما، کار از من، این مقدار سود.» اگر ضرر کردیم، در ضرر هم شریک. این میشود مضاربه. اگر فقط سود [باشد] و ضرر نباشد، میشود ربا.) [و] در آن صورت، فقط مبلغی را که شما قرض دادهاید، پس میگیرید.»
«بعد از شش ماه انتظار، چقدر منفعت کردید؟»
منفعت [که هیچ]! او ورشکسته شد و به ناچار، به جز یک بخش از داراییاش، بقیه را به طلبکارهای غریبه داد. فقط منزلی که با خانوادهاش درش زندگی میکرد، برایش [ماند]. پولی که از شما گرفته بود، بر باد رفت.
یک شب به من زنگ زد، گفت نگران نباشم؛ به زودی پولم را خواهد داد. پرسیدم: «چطوری میخواهد پس بدهد؟ از کجا تهیه میکند؟»
جواب داد: «به سختی توانستم یک مشتری برای خانهام پیدا کنم؛ یک مشتری که تمام مبلغ را نقداً به من بدهد.»
ضمن صحبتهایش فهمیدم که آن مشتری، شخصی بیانصاف و بسیار فرصتطلب است. او خیال داشت خانه را با قیمتی بسیار پایینتر از ارزش واقعیاش خریداری کند؛ نصف قیمت! فروشنده شدیداً به پول احتیاج دارد؛ در نتیجه مجبور است که خانهاش را بفروشد.
من پشت تلفن، با شنیدن موضوع، چیز خاصی نگفتم؛ نه تشویقش کردم که خانهاش را بفروشد، نه کوشیدم مانع شوم. فقط به حرفهایش گوش دادم. وقتی گوشی را گذاشتم، در فکر فرو رفتم. من چطور آدمی بودم؟ انسانی را بیخانه کنم؟ اتومبیلی که داشتم، قناعت میکردم. یکی کاشانهاش را از دست بدهد تا بنده سوار مزدا شوم؟ من احتمالاً بدون مزدا میتوانستم به زندگیام ادامه بدهم.
اصول انسانی، اخلاقی و دینی حکم کرد که نگذارم خانهاش را بفروشد؛ نگذارم زن و بچهاش بیسرپناه شوند. بزرگان دینم گفته بودند: «اگر کسی بدهکار شد، به خاطر بدهیاش از خانه مسکونیاش بیرون نیندازیدش.» خانه و فرش و لباس از احتیاجات اولیه است؛ از مستثنیات باید برای شخصی که ورشکست شده، باقی گذاشت.
من سالها با دانشجوها از جوانمردی حرف زده بودم. سالها به همه آموخته بودم که در زندگی گذشت داشته [باشند]. سالها اینجا و آنجا، هر جا اخلاق دینی را ستایش کرده بودم. حالا در برابر یک آزمایش بزرگ، در برابر یک آزمون عملی قرار داشتم. چه باید میکردم؟ به خودم تذکر میدادم: «اخلاق دینی یک شیء تزئینی برای کلاسهای درس نیست، یا برای محافلی که پر از شعار و خودنمایی [هستند]. اخلاق دینی، اصول انسانی، برای اجراست.»
آن شب تا دیروقت با این افکار به سر بردم. ساعت دو و دو و نیم به خواب رفتم. در خواب مادرم سر و وضعش آشفته بود. خیلی لاغر و پریدهرنگ به نظر میرسید. ازش پرسیدم: «این چه حالی است؟ چرا اینقدر لاغر و پریشان؟»
جواب داد: «مردهها همیشه به خیرات زندهها احتیاج دارند. این را هم بدانید: پدر و مادر اگر به آنها بچه بعد از مرگ هدایا نرساند، عاق والدین میشوند. عاق والدین فقط مال دنیا نیست.»
فرمود: «خیلیها در دوران حیات پدر و مادر، مشمول دعا هستند. بعد دیگر همانقدری که پدر و مادر در دنیا توقع دارند به آنها محبت شود و رسیدگی شود، بعد از مرگ پنجاه هزار برابر نسبتش همینقدر است. و اگر این اتفاق نیفتاد، عاق میکنند. بسیارند کسانی که بعد از مرگ والدینشان، عاق والدین شدهاند. داستانهای عجیب و غریبی در این باب هست که اینی که میفرستیم، بعضی فکر میکنند که مثلاً تقسیم میشود [و] فقط برای یک نفر بفرستم، مثلاً. نه، این تقسیم نمیشود؛ «فتوکپی» میشود، به قول اساتید. صد نفر [آن را] تقسیم کنند، شما یک نان را میفرستی برای صد نفر، صد تا نان میشود. تشبیه کردهاند به پنجرهای که باز میشود. الان من و شما اینجا ده نفر باشیم، صد نفر باشیم، پانصد نفر باشیم، پنجره باز شود، هوا [بیاید]، خیرات و دایرهاش را وسیع کنیم. خیلیها بیوارثاند، بدوارثاند، کسی را ندارند برایشان کاری بکند. اینها از همین دعاهای عام، هم دعای «اللهم اغفر للمؤمنین والمؤمنات» که خیلی دعای خوبی است، دست خیلیها را میگیرد. باران [رحمت] میبارد. دعای انفاق خاص و برکات خاص نیست؛ عام است و به همه میرسد.»
ماه مبارک رمضان در پیش است. هر یک آیه در ماه رمضان، معادل با یک ختم قرآن است. بزرگان سفارش میکردند که در ماه مبارک، آدم هر روز برود قبرستان. حالا حرم امام رضا که الحمدلله پایین سرش سراسر قبرستان و بیرونش هم قبرستان دارد، و آدم اگر بتواند هر روز برود، یک مقداری (حالا حداقل یک جزء که دیگر در ماه مبارک خوانده شود)، ثوابش را هدیه کند به اموات مؤمنین و مسلمین و مستضعفین و همه کسانی که گرفتارند. هر یک آیهاش میشود یک ختم قرآن. خیلی گرهها از اینها باز میشود.
خلاصه میگوید مادرم گفت: «مردهها به خیرات احتیاج دارند. اگر برایم خیرات بفرستی، حالم خوب میشود.» این را گفت و ناپدید شد. از خواب پریدم. موقع نماز صبح بود. نماز را خواندم، بعد دراز کشیدم و به خوابی که دیده بودم، فکر کردم. چه کار خیری میتوانستم به نیت مادرم انجام بدهم؟ خریدن یک تخته قالی برای مسجد میتوانست عمل خیر باشد، همینطور توزیع گوشت قربانی بین مردم یا بخشیدن پولی به فقرا. دلم میخواست خیرات ارزشمندتری برای مادرم بفرستم.
ساعت ۸ صبح به تاجر ورشکسته زنگ زدم. خیلی طول کشید تا گوشی را برداشت. پرسیدم: «چه کار میکرده؟»
جواب داد که داشته قرآن میخوانده. پس از چند جمله معمولی، به او گفتم: «زنگ زدم تا بگویم لازم نیست بفروشی. من آن مبلغ قرضی را به شما بخشیدم.»
قبول نکرد. با لحنی حاکی از قدرشناسی گفت: «شما نسبت به من لطف دارید. از لطفتان ممنونم؛ اما آن پول حق شماست. نمیتوانم حقتان را بخورم.»
گفتم: «موضوع خوردن حق نیست؛ بخشیدن حق است. من حقم را به شما میبخشم. میخواهم تمام ثواب این کار به مادرم برسد.»
تمام شد! حرف درست را زدم، کار درست را انجام دادم. دیگر من [آن] خسیس و مفسدی که در وجودم بود، نمیتوانست وسوسهام کند. روراست باشم، نمیگفتم. به هر حال، با بیان آن جملات، احساس راحتی کردم، احساس راحتیای [که] خوشحال بودم که بالاخره در زندگیام یک عمل خوب انجام دادم.
(این بازگشت به دنیا، مال قبل مرگش بود؛ قبلاً او را به دنیا برگردانده بودند. به خاطر همین کار خیری که کرده بود و دعای مادرش هم از عالم برزخ نصیبش شده بود. حقالناس [هم بود] که ۱۶۵ هزار سال نگهش داشته بودند و او را به دنیا برگردانده بودند به خاطر همین کار خیری که اینجا انجام داده بود.)
در پایان مکالمه، از آن مرد خواهش کردم که این موضوع را به هیچکس نگوید، حتی به (...), چون میخواستم عمل خیرم کاملاً خالص [باشد]. اگر حالا هم دارم به شما میگویم، به خاطر این است که ناچارم؛ به خاطر اینکه لازم میدانم همه چیز را بدانید؛ به خاطر اینکه به شما قول دادم موارد مهم را پنهان نکنم. البته در عوض قول گرفتم که نامم را فاش نکنید.
[یکی از فرشتگان] گفت: «برای جبران خطاهایتان، شما را برمیگردانند؛ اما قبل از برگرداندن، مرا برای مدتی در اختیار آن بانو قرار میدهد؛ همان بانوی زیبارویی که کنارش بود.»
سوال کردم: «این بانو کیست؟»
گفت: «خوب به صورتش نگاه کن، او را خواهی شناخت.»
با دقت چهره بانو را بررسی کردم. متوجه شدم که چیزهایی در صورتش برایم آشناست: حالت گونههایش، لبخندش، نوع نگاهش. بیشتر دقت کردم و بله، شناختم! هرچند چهرهاش تغییر کرده و بسیار بسیار زیباتر از گذشته به نظر میرسید. میدانید، او در دنیای مادی هم زیبا بود؛ ولی نه به آن حد. کیفیت این دو نوع زیبایی، مطلقاً قابل مقایسه نبود. جانم را به لب رساند تا بگوید کی بود.
گفت: «مادرم.»
[پرسیدم:] «مادرتان؟ مادرتان که در ۴۰ سالگی فوت کرده بود؟»
گفت: «بله، ولی در آن عالم، حدوداً ۳۰ ساله به نظر میرسید. کمی قبل اینطور... بله، ۳۰ ساله، در نهایت طراوت و فوقالعاده خوشگل.»
وقتی شناختمش، نزدیکتر [رفتم و] سلام کردم. با خوشرویی به سلامم جواب داد و مشغول احوالپرسی شد. گفتم: «چهره ما را آن طرف، اعمالمان شکل میدهد. هر که اعمالش هم بیشتر و هم خالصتر، چهرهاش شادابتر و زیباتر [خواهد بود]. لذا در بین ائمه ما، چون امامی که بیش از همه عمر کردهاند، امام زمان هستند، از جهت کثرت عمل، امام زمان عملشان از همه بیشتر [است]. از همه اهل بیت [بیشتر است]. ۱۲۰۰ ساله که [ایشان] عبادت [میکنند]. از این جهت، زیباترین چهره در بین اهل بیت در بهشت مال امام زمان [است]. طاووس اهل جنتاند، از جهت اخلاص و اینها. که حالا ما نمیخواهیم اهل بیت را با هم قیاس کنیم. امیرالمؤمنین و حضرت زهرا، در سطحی دستنیافتنی برای خود اهل بیت [هستند]. امام سجاد فرمودند که کسی از ما اهل بیت هم به عمل علی بن ابیطالب نمیرسد.»
سطح عمل امیرالمؤمنین: شمشیری که او زد در جنگ احزاب، از عبادت جن و انس بالاتر است. فرمودند: «حتی از عبادت ما اهل بیت [هم بالاتر است].» شمشیری که او [زد]... عمل امیرالمؤمنین متفاوت است. و گفتند: «نفسهایی که او در بستر لیلة المبیت به جای پیغمبر خوابیده بود، هر یک نفسش میتواند امتی را در قیامت آزاد [کند].» هر یک نفسی که به جای پیغمبر [کشید]... شدت اخلاص امیرالمؤمنین را ما نمیفهمیم چیست.
لذا چهره آن طرف، متناسب با اعمال آدم، زیباتر شده، جوانتر شده، شادابتر است، سرحال است. بیماری... مثلاً میبینیم اموات را وقتی خواب میبینیم، این هم به اعمالشان برمیگردد. چهره مثلاً مشکل دارد، بدن، دستش مثلاً مشکلی دارد. این احتمالاً در دنیا گناهی با دستش انجام میداده. چشمش مثلاً مشکلی دارد، گرسنه است، لاغر است. اینها حالا توضیحات دارد. بعداً، انشاءالله اگر فرصت بشود، یک بحث در مورد صورت اعمال داریم. تک تک اینها را میگویم؛ بعضیهایش را که نماز و [تأثیرش] چی میشود، حج چی میشود، بعد کی چی نداشته باشد، چه شکلی میشود.
خلاصه، میگوید: «مادرم بود.»
حالا سوالش خیلی هندی است؛ بامزه است. میگوید: «یکدیگر را در آغوش نگرفتید؟»
وسط ماجرا، نزدیک... احساس میکردم که گویی در آغوشش هستم. میگوید: «مادرتان وقتی در زمین زندگی میکرد، خانهدار بود؟»
گفت: «نه، دبیر بود، در دبیرستان درس میداد. (چه رشتهای؟ ادبیات.)»
او بعد از احوالپرسی به من گفت: «چه خوب کردی که نگذاشتی آن مرد خانهاش را از دست بدهد.»
گفتم: «حرفی که در عالم خواب از شما شنیدم، تأثیر زیادی رویم گذاشت.»
[مادرم گفت:] «از پول چشم پوشیدی. به هر حال، ممنونم به خاطر عمل خیری که به نیت من انجام دادید. در اینجا به مقام بالاتری رسیدم.»
هم مادرش وضعش بهتر شد، هم این آقا توفیق پیدا میکند برود در بهشت مادرش. بین این دو نفر قبلی، تنها کسی که میرود در بهشت برزخی، [مادرش بود]. آغاز داستان اول، در بهشت برزخی کسی نرفته بود. آن مهندس هم قبر برادرش را [دید] که برزخ برادرش را دید، گفت: «از آن لایهی شیریرنگ خواستم رد بشوم، صدای روحانی که بغل من بود نگذاشت بروم.» خلاصه برزخ مادر، خلاصه خانهی مادر میرود و اتفاق جالبی میافتد؛ افرادی را میبیند که انشاءالله میخوانیم.
بعد میگوید که: «حالا فقط این را تا یک جایی برسانم، برای امروز وصل بشود برود، انشاءالله بقیهاش برای شنبه.»
[مادرش] گفت که: «اگر مرد تاجر خانهاش را میفروخت، تو به پولت دست مییافتی، آن وقت ماشین دلخواهت را میخریدی. اینجایش خیلی قشنگ است؛ تو را به خدا دل بدهید! خیلی محاسبات آدم عوض میشود؛ خیلی اتفاق [میافتد]. اگر آن پول را گرفته بودی، چه میشد؟ حرام بود؟»
[مادرش گفت:] «اگر مرد تاجر خانهاش را میفروخت، تو به پولت دست مییافتی، آن وقت ماشین دلخواهت را میخریدی. اما یک ماه بعد تصادف میکردی، در تصادف نخاعت قطع میشد.»
حساب و کتاب این شکلی است. خیلی هم جالب است.
[شخصی] آمد پیش امام صادق، گفت: «میخواهم زبان حیوانها را بلد باشم.» معروف است دیگر؛ حالا خیلی توضیحش ندهم. [شخص] گفت: «دوست دارم بلد [باشم].» رفت در خانه. مرغه دارد حرف میزند. فردای [آن روز] مرغه میمیرد. مرغه را گرفت. پخ! هفته بدی دارند [گفتند]؛ میگویند که این گوسفند میمیرد. گوسفند را گرفت، ذبح کرد. [شنیدند:] «گاوه میمیری!» [ولی اگر حیوانات] زنده میماندند، آقا زنده میماند، [اما] صاحبمان [یعنی آن شخص] هفته بعد خودش میمیرد. [این است] عالم.
یک جاهایی کارهای بسیار سادهای هست؛ خدا سر راهمان میگذارد. یک هندسه و یک شبکه عظیمی پشتش است، از عنایات خدا. همان یک دانه کوچک را انجام ندادیم. حرام هم نبوده لزوماً. یک کار کوچک الطافی نشاط که در همدان لحافدوز [و] خیاط بود، فرموده بود که: «من مثل خودم در این دنیا سراغ ندارم. یکی هست در همدان، لحافدوز.» ما رفتیم همدان ایشان را ببینیم، توفیق نشد و بعدش هم از دنیا رفت. ایشان سال ۸۶ به نظر من [از] دنیا [رفتند]. ایشان فرموده بودند: «انسان عجیبی بود، خیلی عجیب و غریب.» حالا بعضی مأموریت دارند، میگویند؛ بعضی مأموریت ندارند. درجات خود افراد هم فرق [دارد].
من وقتی باب به رویم باز شد (از این حقایق و کشفیات)، وقتی بود که [کسی] پول بده [بود]. گفتم: «ندارم؛ صد تومانی ته جیبم است، دروغ میشود.» برگشتم، دوان دوان دنبال فقیر گشتم. این صد تومان را بهش دادم. صد تومان را دادم. همان [بود]؛ باز شدن درب [رحمت] رویم. پول قلمبهای... از خیرش بگذرم!
[مادر] گفت: «سرنوشت اینطور بود، ولی تو سرنوشت خودت را تغییر دادی.»
کمی بعد ازش سوال کردم که: «الان کجا زندگی میکند؟»
گفت: «در بهشت برزخی.»
پرسیدم: «من میتوانم محل زندگی شما را ببینم؟»
به جای جواب، نگاهی پرسشگرانه و تمناآمیز به هالهی زیبا انداخت. هالهی زیبا در پاسخ مادرم گفت: «مشکلی نیست. موقتاً میتوانید او را با خود ببرید. در نهایت باید [او را] برگردانند.»
«چیا میبیند؟» انشاءالله فردا که فردای بحثمان که میشود شنبه، ادامهاش را با هم خواهیم خواند.
**اللهم عجل لولیک الفرج.**
**و صلی الله علی سیدنا محمد و آله الطاهرین.**
**آمین.**